ผู้รับประโยชน์ประกันชีวิต ตั้งใครได้บ้าง? เปลี่ยนอย่างไร และเรื่องที่มักพลาด
ผู้รับประโยชน์ในกรมธรรม์ประกันชีวิตตั้งใครได้บ้าง ต้องมีส่วนได้เสียไหม แบ่งสัดส่วนอย่างไร เปลี่ยนได้เมื่อไร และถ้าผู้รับประโยชน์เสียชีวิตก่อนหรือยังเป็นเด็ก เงินจะไปที่ใคร
ทำประกันชีวิตแล้ว สิ่งที่สำคัญไม่แพ้ทุนประกันคือ ชื่อผู้รับประโยชน์ เพราะนี่คือคนที่จะได้รับเงินจริงในวันที่เราไม่อยู่ แต่หลายคนเขียนชื่อตอนสมัครแล้วไม่เคยกลับไปดูอีกเลย แม้ชีวิตจะเปลี่ยนไปมาก
ผู้รับประโยชน์ตั้งใครได้บ้าง
บริษัทประกันส่วนใหญ่รับผู้รับประโยชน์ที่ มีส่วนได้เสีย กับผู้เอาประกัน คือคนที่จะได้รับผลกระทบทางการเงินถ้าผู้เอาประกันเสียชีวิต
| กลุ่ม | ตัวอย่าง | ปกติ |
|---|---|---|
| ครอบครัวใกล้ชิด | พ่อแม่ คู่สมรส ลูก พี่น้อง | ✅ รับได้ทันที |
| ญาติ | ปู่ย่าตายาย หลาน ลุงป้าน้าอา | มักรับได้ (แต่ละบริษัทอาจต่างกัน) |
| คู่ชีวิตไม่จดทะเบียน / คู่หมั้น | — | ต้องแสดงหลักฐาน บริษัทพิจารณา |
| เจ้าหนี้ / นิติบุคคล | บริษัทที่ทำประกันคีย์แมน สถาบันการเงิน | ได้ตามส่วนได้เสียและเงื่อนไข |
| มูลนิธิ / องค์กรการกุศล | — | บางบริษัทรับ |
ตั้งแต่ กฎหมายสมรสเท่าเทียม มีผล คู่สมรสเพศเดียวกันที่จดทะเบียนแล้ว มีสถานะคู่สมรสตามกฎหมายเหมือนคู่สมรสทั่วไป
ตั้งหลายคนได้ไหม แบ่งอย่างไร
ตั้งได้หลายคน และ ระบุสัดส่วนเป็นเปอร์เซ็นต์ ได้ เช่น คู่สมรส 50% ลูกคนละ 25% รวมต้องได้ 100%
เรื่องที่ควรถามบริษัท: ถ้าผู้รับประโยชน์คนหนึ่งเสียชีวิตก่อน ส่วนของคนนั้นจะไปที่ไหน — แบ่งให้ผู้รับประโยชน์ที่เหลือ หรือตกเป็นกองมรดก ขึ้นกับเงื่อนไขของแต่ละกรมธรรม์
เปลี่ยนผู้รับประโยชน์อย่างไร
ผู้เอาประกันเปลี่ยนผู้รับประโยชน์ได้ โดยทั่วไปใช้เอกสาร
- แบบฟอร์มขอเปลี่ยนแปลงผู้รับประโยชน์ของบริษัท
- สำเนาบัตรประชาชนผู้เอาประกัน
- เอกสารแสดงความสัมพันธ์กับผู้รับประโยชน์ใหม่ (ถ้าบริษัทขอ)
ยื่นได้ที่สาขา ผ่านตัวแทน หรือช่องทางออนไลน์ของบริษัท และ ขอเอกสารยืนยันการเปลี่ยนแปลง เก็บไว้กับเล่มกรมธรรม์
ข้อยกเว้นตามกฎหมาย: ถ้าผู้รับประโยชน์ได้ แจ้งเป็นหนังสือถึงบริษัทว่าจะรับประโยชน์ แล้ว ผู้เอาประกันอาจเปลี่ยนตัวผู้รับประโยชน์ไม่ได้ (ป.พ.พ. มาตรา 891)
ควรทบทวนผู้รับประโยชน์เมื่อไร
- แต่งงาน — เดิมอาจตั้งพ่อแม่ไว้ อยากเพิ่มคู่สมรสไหม
- หย่า — ชื่ออดีตคู่สมรสยังอยู่ในกรมธรรม์หรือเปล่า
- มีลูก — เพิ่มลูกเป็นผู้รับประโยชน์หรือไม่
- ผู้รับประโยชน์เสียชีวิต — ต้องตั้งคนใหม่
- กู้เงินซื้อบ้าน / ทำธุรกิจ — อาจต้องจัดสรรส่วนหนึ่งเพื่อปิดหนี้
เรื่องที่มักพลาด
- ไม่ได้อัปเดตหลังหย่า — เงินอาจไปถึงอดีตคู่สมรสตามชื่อที่ระบุไว้
- ตั้งผู้รับประโยชน์คนเดียว แล้วคนนั้นเสียชีวิตก่อน — เงินมักตกเป็นกองมรดก ต้องรอจัดการมรดก
- ตั้งลูกเล็กโดยไม่ได้คิดเรื่องผู้ดูแลเงิน — เงินจ่ายผ่านผู้แทนโดยชอบธรรม ซึ่งอาจไม่ใช่คนที่เราอยากให้ดูแล
- เขียนชื่อหรือความสัมพันธ์ไม่ชัด — เช่น “ทายาท” โดยไม่ระบุชื่อ ทำให้ขั้นตอนเคลมยุ่งยาก
สรุป
ผู้รับประโยชน์คือส่วนที่ทำให้ประกันชีวิตส่งเงินถึงคนที่เราตั้งใจจริง ๆ ระบุชื่อให้ชัด แบ่งสัดส่วนให้ครบ และทบทวนทุกครั้งที่ชีวิตเปลี่ยน อ่านเพิ่มเติม ส่งต่อมรดกด้วยประกันชีวิต และ เช็กลิสต์ทบทวนกรมธรรม์
อยากให้ช่วยตรวจว่ากรมธรรม์ที่มีอยู่ตั้งผู้รับประโยชน์ไว้เหมาะสมหรือยัง ปรึกษาได้ที่ บริการบริหารกรมธรรม์ ฟรี
คำถามที่พบบ่อย
ตั้งแฟนที่ยังไม่ได้จดทะเบียนสมรสเป็นผู้รับประโยชน์ได้ไหม?
ทำได้ในหลายบริษัท แต่มักต้องแสดงหลักฐานความสัมพันธ์ เช่น อยู่บ้านเดียวกัน มีบุตรด้วยกัน หรือหนังสือรับรอง และขึ้นกับการพิจารณาของแต่ละบริษัท
คู่สมรสเพศเดียวกันตั้งเป็นผู้รับประโยชน์ได้ไหม?
ได้ ตั้งแต่กฎหมายสมรสเท่าเทียมมีผล คู่สมรสที่จดทะเบียนแล้วมีสถานะเป็นคู่สมรสตามกฎหมาย ตั้งเป็นผู้รับประโยชน์ได้เช่นเดียวกับคู่สมรสทั่วไป
ผู้รับประโยชน์ยังเป็นเด็ก จะรับเงินอย่างไร?
เงินจะจ่ายผ่านผู้แทนโดยชอบธรรม เช่น พ่อหรือแม่ที่ยังมีชีวิต หรือผู้ปกครองที่ศาลตั้ง ถ้ากังวลว่าเงินจะถูกใช้ไม่ตรงวัตถุประสงค์ ควรปรึกษาเรื่องการวางแผนเพิ่มเติม
อยากได้คำแนะนำที่เหมาะกับคุณ?
ปรึกษาฟรี ไม่มีข้อผูกมัด
เขียนโดย
นางสาว จิราพร พึงรุ่งเรืองวัฒนา
ผู้บริหารตัวแทน บริษัทซัมซุงประกันชีวิต (SLI)
ใบอนุญาตตัวแทนประกันชีวิตเลขที่ 6701028909 · ตรวจสอบกับ คปภ.
แหล่งอ้างอิง
ข้อมูลในบทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ความรู้ทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะบุคคล ผู้ขอเอาประกันภัยควรทำความเข้าใจรายละเอียดความคุ้มครองและเงื่อนไขก่อนตัดสินใจทำประกันภัยทุกครั้ง
